Τρεις στιγμές από τη ζωή της ΝΔ

Στην πρώτη θητεία, το 2007, είχε γίνει «Στρατηγός άνεμος».

Στη δεύτερη, το 2009, ξέπεσε σε φαντάρο «πευκοβελόνα».

Άντε και καλός πολίτης μέχρι την άνοιξη του 2010

ΝΙΚΟΣ ΚΟΤΖΙΑΣ


epirusgate

Αλλαγές στις Ελληνοτουρκικές σχέσεις

Του Νίκου Κοτζιά

Α. Αντίβαρα στην τουρκική πολιτική

Είναι επείγουσα ανάγκη να κατανοηθεί η ουσία των αλλαγών στον σημερινό κόσμο σε συνδυασμό με την στρατηγική που ακολουθεί η Τουρκία, ώστε να διαμορφωθεί μια σύγχρονη γραμμή πλεύσης αντιμετώπισης της Αγκύρας. Σε αυτά τα πλαίσια θα εξετάσουμε τις σημαντικότερες παραμέτρους ανάμεσα σε Ελλάδα και Τουρκία.

1. Αναβαθμισμένη εικόνα για τη Τουρκία;

Σε έναν κόσμο που αλλάζει και όπου η σχετική σημασία της δύσης και της ίδιας της ΕΕ μειώνεται θα ήταν αντιπαραγωγικό για την Ελλάδα να περιορίσει το πρόβλημα των ελληνοτουρκικών σχέσεων στον ευρωπαϊκό δρόμο της γείτονας. Ένας τέτοιος περιορισμός είναι στρουθοκαμηλισμός. Όπως στρουθοκαμηλισμός θα είναι να μην αξιολογεί κανείς το γεγονός ότι τόσο οι Βρυξέλλες (ιδιαίτερα το Παρίσι και το Βερολίνο) όσο και η Άγκυρα δεν επιθυμούν πλέον με την ίδια ένταση, όπως πριν δέκα χρόνια, να προωθήσουν την ένταξη της Τουρκίας στην ΕΕ. Οι μεν διότι δεν τους βγαίνει η θεσμική και δημοσιονομική αριθμητική μιας τέτοιας διεύρυνσης, οι δε διότι βλέπουν τον κόσμο να αλλάζει και τη σχετική σημασία της ΕΕ να περιορίζεται. Ότι η παγκόσμια πολιτική μετακινείται σε έναν κόσμο στον οποίο ο ρόλος της λίμνης του Ατλαντικού (ΗΠΑ και Δυτική Ευρώπη) υποχωρεί σαφώς έναντι της λίμνης του Ειρηνικού (Ασία και ΗΠΑ).Στα νέα πλαίσια, η Τουρκία θέλει να αναδειχτεί σε μια ευρωασιατική περιφερειακή δύναμη, ανάλογη με εκείνη της βορειότερα υπερκείμενης Ρωσίας. Ενώ συμμετέχει στους G20 θεσμός που συνεχώς αναβαθμίζεται. Η Τουρκία επιθυμεί να πείσει ότι είναι α) μια ηγεμονική εκκοσμικευμένη δύναμη του μουσουλμανικού κόσμου, β) απαραίτητος χώρος διέλευσης ενεργειακών αγωγών γ), δύναμη διαμεσολάβησης στη Μέση Ανατολή, καθότι διαθέτει ειδικές σχέσεις τόσο με τον αραβικό κόσμο, όσο και με το Ισραήλ.Ο πιο πάνω τρόπος που εμφανίζει τον εαυτό της η Τουρκία στον σύγχρονο κόσμο, την καθιστά -στα μάτια εκείνων που το θέλουν, αλλά και εκείνων που δεν το γνωρίζουν- μια δύναμη απαραίτητη στα σχέδια της Δύσης, ακόμα και για την επιβίωσή της. Με αυτό τον τρόπο η Τουρκία θεωρείται συχνά ως ένας απαραίτητος σύμμαχος, σημαντικότερος έτσι και αλλιώς της Ελλάδας. Άποψη την οποία τείνουν, και αυτό είναι το χειρότερο, να υιοθετήσουν και οι κυρίαρχες δυνάμεις στην ίδια την Ελλάδα.

2. Η πραγματική ικανότητα και δυνατότητες της Τουρκίας

Θα ήταν μεγάλο λάθος αν η Ελλάδα υποτιμήσει την ενδυνάμωση της Τουρκίας, οικονομικά και πολιτικά, τα τελευταία 15 χρόνια. Εξίσου αρνητικό θα ήταν, όμως, να πιστέψει η Ελλάδα τους μύθους που πλάθει η Τουρκία για τον εαυτό της και υιοθετούν ορισμένοι εκ των δυτικών προστατών της. Εξάλλου οι όποιες δυνατότητες της Τουρκίας είναι δυνητικές και όχι πάντα πραγματικές. Περικλείουν δε και πολλαπλά τρωτά σημεία για τη Τουρκία. Θα περιοριστώ να αναλύσω ορισμένα παραδείγματα στο σημερινό άρθρο (και θα συνεχίσω σε επόμενα), από τα οποία γίνεται φανερό ότι το πρόβλημα στις ελληνοτουρκικές σχέσεις δεν είναι μόνο οι όποιες αντιφατικές δυνατότητες της Τουρκίας, αλλά, κύρια, οι ελλείψεις σε δημιουργικότητα και τόλμη της ελληνικής εξωτερικής πολιτικής.

3. Ισορροπίες ως προς την τουρκική πολιτική στη Θράκη

Η Τουρκία προσπαθεί να διεισδύσει και άλλο στη Δυτική Θράκη. Επιδιώκει να την μετατρέψει σε ζώνη δικών της οικονομικών συμφερόντων (επενδύσεις και εμπόριο). Αναζητά τρόπους να παρακάμψει διεθνείς συμφωνίες που έχουν συναφθεί και με τη δική της συμμετοχή και να εμφανιστεί ως προστάτιδα δύναμη των μουσουλμάνων της Δυτικής Θράκης. Επιθυμεί να πείσει ότι οι τρεις ομάδες μουσουλμάνων στην περιοχή (δηλαδή ακόμα και τσιγγάνους μουσουλμάνους και τους Πομάκους) ομογενοποιημένα «ως Τούρκους». Η Ελληνική πολιτεία ακολουθεί σε αυτό το ζήτημα μια συνεχώς αμυντική πολιτική. Στην καλύτερη περίπτωση προσπαθεί να περιορίσει την όποια ζημιά. Στην προώθηση της τουρκικής πολιτικής στην Δυτική Θράκη συμβάλλουν και ορισμένοι δυτικοί οργανισμοί οι οποίοι υπερβάλλουν ως προς την τήρηση ή όχι των δικαιωμάτων των μουσουλμάνων της περιοχής. Δικαιώματα που χρειάζονται διεύρυνση, αλλά που ασφαλώς είναι πολλαπλά πιο κατοχυρωμένα από εκείνα των μειονοτήτων στην Τουρκία και σίγουρα δεν μπορούν να συγκριθούν με εκείνα των χιλιάδων Ελλήνων που εκδιώχθηκαν από την Πόλη. Τα όποια πραγματικά προβλήματα μπορεί και οφείλει να τα λύσει η ελληνική δημοκρατική πολιτεία. Αυτό που είναι σίγουρο είναι ότι δεν μπορεί να επιλυθούν από καθεστώτα περιορισμένης δημοκρατίας όπως είναι η Τουρκία. Στη βάση αυτής της λογικής η Ελλάδα οφείλει να δει ποιοτικές διαφορετικές πλευρές και δυνατότητες στην εξωτερική πολιτική της ως προς την Τουρκία. Πολιτική η οποία δεν μπορεί να περιορίζεται σε αμυντικού χαρακτήρα μέτρα. Αλλά οφείλει να βρει αντίβαρα, έτσι όπως επιτάσσει κάθε στρατηγική σε διμερείς σχέσεις στον σημερινό κόσμο.

3Α. Το Κουρδικό από τη σκοπιά των ελληνικών συμφερόντων

Η Ελληνική διπλωματία στο θέμα των μουσουλμάνων της Θράκης όχι μόνο είναι απολογιτικά αμυντική, αλλά έχει παραιτηθεί από ουσιαστικά μέτρα αντίβαρα έναντι της τουρκικής πολιτικής. Το πρώτο και κύριο είναι ότι η Τουρκία δεν δικαιούται να ομιλεί. Τόσο διότι εκδίωξε παρανόμως και στήνοντας προβοκάτσιες εκατοντάδες χιλιάδες Έλληνες από τα εδάφη της, ιδιαίτερα στη δεκαετία του πενήντα, όσο και διότι συνεχίζει να καταπιέζει τις θρησκευτικές και εθνικές μειονότητες στην περιοχή της. Όχι μόνο Έλληνες και Αρμένιους, αλλά ιδιαίτερα προκλητικά τους Κούρδους. Οι Κούρδοι είναι ένας λαός ιστορικός και ταυτόχρονα από τους πιο κοσμικούς μουσουλμάνους στον κόσμο. Η Ελληνική εξωτερική πολιτική, χωρίς να αναμειγνύεται στο εσωτερικό των τεσσάρων χωρών όπου ζουν και εργάζονται δεκάδες εκατομμύρια Κούρδοι, θα έπρεπε να υποδείξει στους δυτικούς συμμάχους της, ότι αν αναζητούν ένα πρότυπο κοσμικού ισλαμισμού, αυτό δεν είναι η Τουρκία του Ερντογκάν, αλλά οι Κούρδοι. Προκειμένου δε να πειστούν, δεν έχουν παρά να δουν την συμπεριφορά των Κούρδων στο Β.Ιράκ, όπου διαθέτουν και κρατικοειδή θεσμική οργάνωση.Εντύπωση προκαλεί, επίσης, ότι η Ελλάδα, δεν έχει ανοίξει, ακόμα, προξενείο στο Β.Ιράκ προκειμένου να αναπτύξει τις οικονομικές, κοινωνικές και πολιτικές σχέσεις της με ένα λαό που την δένουν πολλά πολιτιστικά, ιστορικά και κοινωνικά στοιχεία, καθώς και γεωστρατηγικά συμφέροντα. Και, όμως, υπάρχουν πάμπολλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες που έχουν ανοίξει στην περιοχή προξενείο. Όσο και αν προσπάθησα να μάθω και να καταλάβω, ουδείς δεν είναι διατεθειμένος να εξηγήσει γιατί η Ελλάδα απέχει από το Κουρδιστάν. Γιατί η Ελληνική εξωτερική πολιτική δεν οργανώνει επενδύσεις στην περιοχή, τη στιγμή που κάτι τέτοιο το κάνουν 3.000 τουρκικές επιχειρήσεις. Από οικοδομές και τεχνικές εταιρείες μέχρι αεροπορικές εταιρείες. Αλήθεια, γιατί δεν πετά ελληνική εταιρεία στο Β.Ιράκ, όταν κάτι τέτοιο γίνεται, επί παραδείγματι από της αυστριακές αερογραμμές; Τι είναι αυτό που συγκρατεί τα ελληνικά συμφέροντα από το Κουρδιστάν του Ιράκ. Η φοβική ελληνική εξωτερική πολιτική δείχνει να θεωρεί επέμβαση στα εσωτερικά της Τουρκίας την ανάπτυξη διπλωματικών σχέσεων και οικονομικών δεσμών με μια ομοσπονδιακή δομή τρίτου κράτους, ενώ, ταυτόχρονα, επιτρέπει στο τουρκικό προξενείο να δρα στην Θράκη ως κράτος εν κράτει. Πρόκειται για μια πολιτική χωρίς αρχή και τέλος.

3.Β. Οι μουσουλμάνοι της Κίνας – Η Τουρκία και η Ελληνική Εξωτερική Πολιτική

Η Τουρκία, έχοντας αναπτύξει μια νέο-οθωμανική εξωτερική πολιτική, εμφανίστηκε ως προστάτης των μουσουλμάνων της Κίνας κατά τα πρόσφατα επεισόδια. Μίλησε με σκληρή και απρεπή γλώσσα έναντι του Πεκίνου. Τα ανθρώπινα δικαιώματα που πράγματι παραβιάστηκαν κατά τη διάρκεια των συγκρούσεων, ο Τούρκος πρωθυπουργός τα χαρακτήρισε ως γενοκτονία. Εδώ πρόκειται για δύο διαφορετικά πράματα. Το ένα η παραβίαση στην Κίνα των ανθρώπινων δικαιωμάτων και το άλλο είναι η παρεμβατικότητα των νέο-Οθωμανών.Τι έκανε η Ελλάδα; Σιώπησε. Τι θα έπρεπε να κάνει η Ελλάδα κατά τη γνώμη μου; Να στείλει στο Πεκίνο άμεσα υπουργό της κυβέρνησης προκειμένου να συνεννοηθεί με την δεύτερη ισχυρότερη χώρα του κόσμου και ένα από τα πέντε μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας για τους τρόπους αντιμετώπισης του παντουρκισμού της Άγκυρας που την οδηγεί να παρεμβαίνει στο εσωτερικό τρίτων χωρών όπως είναι η Κίνα και η Ελλάδα. Το γεγονός ότι η Τουρκία φόρεσε ρούχα μεγαλύτερα από το μπόι της σε αυτό το ζήτημα, ήταν η ευκαιρία της Ελλάδας να σφυρηλατήσει ένα κοινό μέτωπο με την ανερχόμενη υπερδύναμη. Το ίδιο ακριβώς όφειλε να κάνει ως προς τις προκλήσεις της Τουρκίας που αναφέρονται στους μουσουλμανικούς πληθυσμούς στην Ρωσία.Ανη Ελλάδα πολιτευόταν σύμφωνα με την πρότασή μου, αυτόματα θα αποκτούσε την συνεργασία δύο εκ των ισχυρότερων κρατών του κόσμου που αντιμετωπίζουν τα ίδια προβλήματα με την τακτική της Τουρκίας έναντι μουσουλμανικών πληθυσμών σε τρίτες χώρες. Αντί αυτού, καθόμαστε και αμυνόμαστε μόνοι μας σε αυτές τις τουρκικές προκλήσεις και επιτρέπουμε στις ΗΠΑ να παριστάνουν τον επιδιαιτητή, κατά κανόνα σε βάρος μας. Πέρα από τη Τουρκία, θα πρέπει να λάβουν οι ΗΠΑ το μήνυμα, ότι το ζήτημα της Θράκης, είναι ένα ζήτημα ανάλογο με εκείνο της Νοτιοανατολικής Ρωσίας και της Δυτικής Κίνας και κάθε επιλογή σε βάρος της χώρας μας στα ελληνοτουρκικά θα γίνεται αντιληπτή –και με τη δική μας φροντίδα- ως άνοιγμα μετώπων από Ρωσία και Κίνα. Σε μια τέτοια περίπτωση, το λογικό θα ήταν να ξανασκεφτόντουσαν οι ΗΠΑ τη στάση τους, ενώ η Ελλάδα δεν θα συμπεριφερόταν ως κράτος «ανάδελφο» και εγκαταλειμμένο από την ιστορία.

Ο Νίκος Κοτζίας είναι Πρόεδρος του ΙΣΤΑΜΕ Ανδρέας Παπανδρέου

epirus gate

Περί Προέδρου

Επειδή βλέπουμε ότι πάει να στηθεί από την κυβέρνηση της Δεξιάς και από διάφορους άλλους τσάτσους της διαπλοκής ένα άθλιο παιχνίδι για την εκλογή του Προέδρου της Δημοκρατίας αναδημοσιεύουμε ένα εξαιρετικό κείμενο του Νίκου Κοτζιά που διαβάσαμε στο epirusgate πριν από λίγες μέρες.

.
1. Το Σύνταγμα και η δημοκρατία απαιτούν εναλλακτικές δυνατότητες
Το Σύνταγμα προβλέπει διαδικασίες εκλογής Προέδρου. Εάν δεν συγκεντρώσει ο υποψήφιος τα 3/5 των βουλευτών ούτε κατά την τρίτη ψηφοφορίας, τότε το σύνταγμα προβλέπει τη διεξαγωγή εκλογών. Η τήρηση του Συντάγματος μπορεί, κατά συνέπεια, να γίνει με δύο τρόπους και σε δύο διαφορετικούς χρόνους. Είτε με την εκλογή προέδρου με αυξημένη πλειοψηφία από την παρούσα βουλή, είτε από την επόμενη χωρίς αυξημένη πλειοψηφία. Η επιλογή της μίας ή της άλλης διαδικασίας και χρόνου, αποτελεί δικαίωμα δημοκρατικής ελευθερίας των κομμάτων. Απορρέει από συγκεκριμένες σε κάθε περίπτωση συνταγματικές προβλέψεις. Εξάλλου ουσία της δημοκρατίας είναι η ύπαρξη εναλλακτικών δυνατοτήτων και λύσεων.
Η αξιοποίηση της μίας ή άλλης δημοκρατικής συνταγματικής εναλλακτικής πρόβλεψης αποτελεί στοιχείο ελευθερίας εντός της πολιτικής αρένας. Όταν η ΝΔ, κατά συνέπεια, επιδιώκει να παρουσιάσει ως μόνη...
υπεύθυνη επιλογή, εκείνη που παριστάνει ότι προτιμά, τότε δεν είναι η αντιπολίτευση που παίζει παιχνίδια με το σύνταγμα αλλά η ΝΔ, αφού περιορίζει τη δημοκρατία και αρνείται τον πλούτο άσκησής της όπως προβλέπει και επιτρέπει τι σύνταγμα.Η ΝΔ είναι η πολιτική δύναμη που παίζει άθλια παιχνίδια ως προς τα συνταγματικά δικαιώματα των κομμάτων της χώρας, όταν ανάγει μία εκ των δύο διαδικασιών που προβλέπει το Σύνταγμα σε «ανεύθυνη πράξη». Όταν χαρακτηρίζει υπάρχουσες συνταγματικές προβλέψεις και την υλοποίησή τους ως «ανεύθυνο πολιτικό παιχνίδι με τους θεσμούς».
Διότι στην ουσία, η ΝΔ ανάγει ευθέως μία εκ των δύο διαδικασιών που προβλέπει ο θεμελιακός νόμος λειτουργίας του πολιτικού συστήματος της χώρας σε ανεύθυνη πράξη. Κάτι τέτοιο, βέβαια, θα μπορούσε να διατυπωθεί μόνο από ένα κόμμα που δεν έδειξε την τελευταία πενταετία μεγάλη πίστη στο νόμο και τις επιταγές της ηθικής
2. Οι αιτίες που η ΝΔ περιορίζει τις συνταγματικές ελευθερίες και επιλογές
Προκύπτει από τα πιο πάνω, ένα απλό ερώτημα: για ποιο λόγο η ΝΔ επιδιώκει να εμφανίσει την εφαρμογή συνταγματικών προβλέψεων ως «πολιτικό παιχνίδι»; Κατά τη γνώμη μου οι αιτίες είναι δύο. Η πρώτη συνδέεται με το γεγονός ότι η ΝΔ θέλει να μετατοπίσει τις δημόσιες θεματικές ως προς τον τρόπο που κυβερνά τη χώρα. Να συσκοτίσει τις επιλογές της υπέρ συγκεκριμένων μεγάλων συμφερόντων. Να κρύψει την ανικανότητά της να αντιμετωπίσει τα μεγάλα προβλήματα της χώρας καθώς και την έλλειψη σχεδίου ως προς τα εθνικά συμφέροντα.
Η ΝΔ, ειδικότερα με το θέμα του προέδρου πέρα των πιο πάνω στόχων, επιδιώκει να μετακινήσει το ζήτημα της ανάγκης αλλαγής της κυβέρνησης στο ζήτημα κατά πόσο υποχρεούται ή όχι το ΠΑΣΟΚ να ψηφίσει Πρόεδρο στην ημερομηνία που εκείνη επιλέγει. Θέτει δε αυτό το ψευτοδίλημμα προς δύο πλευρές. Αφενός προς το ίδιο το πρόσωπο του Προέδρου, που έτσι επιθυμεί να τον κάνει μέρος του Προβλήματος και αφετέρου προς τον λαό τον οποίο θέλει να τον πείσει, ότι το κύριο πρόβλημα δεν είναι ποιος κυβερνά τον τόπο και με ποιο τρόπο κυβερνά, αλλά το σε ποια ημερομηνία και με ποια από τις δύο προβλεπόμενες συνταγματικές διαδικασίες θα εκλεγεί ο Πρόεδρος της χώρας.Είναι, όμως, σαφές, ότι από τις ίδιες τις προβλέψεις του ελληνικού συντάγματος, ότι ο κύριος θεσμός στο σύστημα διακυβέρνησης δεν είναι ο Πρόεδρος, αλλά η κοινοβουλευτική πλειοψηφία και η κυβέρνηση που επιλέγεται / στηρίζεται απ' αυτή. Για αυτό εξάλλου το Σύνταγμα της χώρας δεν προβλέπει ούτε Προεδρικού τύπου Μοναρχία, ούτε Προεδρική Δημοκρατία, αλλά Προεδρευομένη Δημοκρατία. Κατά συνέπεια η ΝΔ υποκρίνεται βαθύτατα στα πλαίσια συνειδητής επιλογής, όταν ως κολοβή αλεπού προσπαθεί να διηγηθεί ότι το ζητούμενο δεν είναι το ποιος κυβερνά, αλλά το πότε θα εκλεγεί ένας πρόεδρος που είναι έτσι και αλλιώς κοινής αποδοχής.
3. Νεοδημοκρατικές υποκρισίες ανώτερου και ανώτατου βαθμού
Η ΝΔ υποκρίνεται στο τετράγωνο, όταν καμώνεται ότι ανησυχεί για την τύχη των θεσμών. Πρώτον, διότι με την πολιτική της αποδιοργάνωσε συστηματικά το υπάρχον θεσμικό σύστημα του κεντρικού κράτους, και όχι μόνο. Ιδιαίτερα, από τη σκοπιά που εξετάζουμε εδώ το ζήτημα, αποδιοργάνωσε τη λειτουργία της βουλής, την αποτελεσματικότητα των ανεξάρτητων και ελεγκτικών αρχών, ενώ έκανε κατάχρηση των κατασταλτικών μηχανισμών του κράτους. Δεύτερον, η ΝΔ, κάνοντας κατάχρηση των προβλέψεων του Συντάγματος και δοκιμάζοντας τις αντοχές του ίδιου του Προέδρου, ζήτησε και διεξήγαγε το 2007 πρόωρες εκλογές, στο όνομα της συγκρότησης ενός προϋπολογισμού, που ούτε ήταν πραγματική αιτία εκλογών, αλλά και ούτε τον εφάρμοσε, όπως εξάλλου έκανε και με εκείνον του 2009.
Μη ξεχνάμε ότι η ΝΔ επικαλέστηκε υποκριτικά τα του προϋπολογισμού, προκειμένου να κάνει εκλογές εκτός της «κανονικής σειράς» που προβλέπει το Σύνταγμα. Είναι δε ολοφάνερο ότι η διεκδίκηση του ΠΑΣΟΚ να φύγει η παρούσα κυβέρνηση αποτελεί μια θεσμική επιταγή και διαδικασία, σαφή και ειλικρινή σε αντίθεση με τις ψευδείς αιτιολογήσεις της ΝΔ πριν δύο χρόνια.Η ΝΔ υποκρίνεται στη νιοστή, όταν καμώνεται ως το μόνο που έχει στο μυαλό της είναι να κυβερνήσει τα επόμενα δύο χρόνια και στο ενδιάμεσο να προέλθει καλή τι πίστη στην εκλογή από τη βουλή του Προέδρου της χώρας. Και αυτό, διότι και ο τελευταίος βουλευτής της καθώς και κάθε δημοσιογράφος γνωρίζει ότι ο πρόεδρος της ΝΔ και πρωθυπουργός της χώρας «σκέφτεται» μετά επιμονής να κάνει πρόωρες εκλογές. Το πότε θα τις κάνει το εξαρτά σε καθοριστικό βαθμό από το τι θα του δείξουν οι δημοσκοπήσεις, ιδιαίτερα μετά το καλοκαίρι. Με άλλα λόγια, κριτήριο διεξαγωγής των εκλογών δεν είναι για τη ΝΔ οι ανάγκες της χώρας, αλλά το στενό κομματικό της συμφέρον.
Ενώ είναι ολοφάνερο ότι δεν μπορεί, πλέον, να κυβερνήσει, ότι η παραμονή της στην κυβέρνηση κάνει κακό στον τόπο, δεν σκέφτεται ούτε πώς θα περιορίσει τις ζημιές στην Ελλάδα, που η πιο δραστική στάση είναι να τα μαζέψει και να φύγει, αλλά ούτε πώς θα μπορούσε να γίνει καλύτερη κυβέρνηση, αλλά απασχολείται η ηγεσία της, που κατά τον κ.Τατούλη είναι βαρίδι ακόμα και για την ίδια τη ΝΔ, για το πώς θα περιορίσει τις ζημιές για την ίδια. Πώς δεν θα τιμωρηθεί / ηττηθεί με τρόπο που της αξίζει. Κατά συνέπεια, η ΝΔ κοιτά τις δημοσκοπήσεις και όχι τα προβλήματα της χώρας. Αν οι δημοσκοπήσεις τις δείξουν κάποια στιγμή περιορισμό της ήττας της, τότε θα κάνει εκλογές. Ποιος; Η ΝΔ που κατηγορεί το ΠΑΣΟΚ ότι παίζει με τους θεσμούς.
Η ΝΔ κρατά τη χώρα σε μια συνεχή εκλογολογία.
Ο Καραμανλής το μόνο που σκέφτεται είναι πώς θα συνδυάσει την όσο το δυνατό πιο μακρά παραμονή του στην εξουσία με την όσο το δυνατό λιγότερη εκλογικά ντροπιαστική αποχώρησή του απ' αυτή. Το πρόβλημά του είναι διττό. Αδυνατεί, αφενός, να σκεφτεί τα προβλήματα της χώρας με όρους πραγματικών αναγκών, αλλά αδυνατεί, αφετέρου, να βρει τρόπους που να ικανοποιούν και τους στενούς προσωπικούς του στόχους. Στόχους που μόλις περιέγραψα. Με άλλα λόγια, ο Κ.Καραμανλής, δεν κυβερνά τη χώρα, αλλά την κρατά στην ομηρία των προσωπικών του στόχων. Προσπαθεί δε να ντύσει με θεσμικό φόρεμα αυτή του την επιλογή; Εκείνος αυτοεμφανίζεται ως υπεύθυνος που συνεχώς σκέφτεται εκλογές, ενώ το ΠΑΣΟΚ που τις ζητά είναι «ανεύθυνο». Απαιτεί όλοι να ανεχθούν τους κινδύνους που προκαλεί στη χώρα η παραμονή της ΝΔ στην εξουσία και να μην αξιοποιήσει η αντιπολίτευση τις προβλέψεις του ίδιου του Συντάγματος, της μοναδικής δυνατότητας που αυτό δίνει προκειμένου να εξαναγκαστεί σε απομάκρυνση η ΝΔ από την κυβέρνηση. Τυχόν αξιοποίηση καταγγέλλεται ως «θεσμικό παιχνίδι».
Η ΝΔ επιθυμεί, αλλά δεν μπορεί να το πετύχει, να εμφανίσει την εξυπηρέτηση των στενών της συμφερόντων ως υπεύθυνη πολιτική και την υπεύθυνη απαίτηση του ΠΑΣΟΚ για αλλαγή της κυβέρνησης, πράξη εκ των πραγμάτων αναγκαία ως «παιχνίδι». Η στάση της ΝΔ αποτελεί ύβρι σε βάρος του Ελληνικού. Η ύβρις, σύμφωνα με τους προγόνους μας, όταν θεσμίζαν την αθηναϊκή δημοκρατία, είναι η έλλειψη μέτρου. Είναι η επιμονή σε κάτι που έχει ξεπεραστεί. Είναι η προσπάθεια επέκτασης αρνητικών φαινομένων. Και αυτό πράττει η ΝΔ και ο πρωθυπουργός της. Τόσο με την πολιτική τους, όσο και με την επιμονή που δείχνουν προσκολλημένοι πάνω στην εξουσία.